Giá đá xây mộ bao nhiêu một khối là câu hỏi đầu tiên gần như gia chủ nào cũng gọi hỏi trước khi bàn tới kiểu dáng. Trả lời thẳng: đá xanh thường hiện dao động 2-3 triệu đồng một khối. Đá xanh rêu tự nhiên 3-5 triệu đồng một khối. Còn đá ghép nguyên khối cao cấp thường từ 5 triệu đồng trở lên. Con số này chỉ là giá vật liệu đá thô đã qua gia công cơ bản, chưa gồm vận chuyển, nhân công dựng và hoàn thiện.
Mình làm nghề chạm khắc đá ở Ninh Vân đã mười tám năm, dựng không ít lăng mộ cho các gia đình ở Hà Nam, Nam Định, Ninh Bình. Câu hỏi về giá theo khối bị hỏi nhiều nhất, mà cũng là câu dễ gây hiểu lầm nhất. Bởi cùng gọi “một khối đá” nhưng khối đá dày 8 phân khác hẳn khối đá dày 15 phân.
Giá đá xây mộ bao nhiêu một khối? Con số nằm ở đâu trong tổng chi phí
Trước khi vào bảng giá, mình muốn nói rõ “một khối” nghĩa là gì. Khối ở đây là mét khối, tức thể tích đá nguyên khối trước khi cắt gọt. Một khối đá xanh nặng khoảng 2,6-2,8 tấn. Vậy nên khi nghe báo “2,5 triệu một khối”, bạn đang nghe giá của gần ba tấn đá.
Ngộ nhận hay gặp: nhiều anh chị tưởng một khối đá là đủ dựng xong cái mộ. Không đúng. Một ngôi mộ đơn hai mái đơn giản nhất cũng ngốn 1,5-2,5 khối đá các loại, chưa kể bia và sân. Mộ gia tộc thì có khi lên tới chục khối.
Giá một khối đá phụ thuộc bốn thứ. Thứ nhất là loại đá và mỏ khai thác. Thứ hai là độ dày phiến đá mà xưởng cắt ra. Thứ ba là quãng đường chở đá từ mỏ về công trình. Thứ tư là mức độ chạm khắc hoa văn trên mặt đá. Bốn yếu tố này cộng lại mới ra con số cuối cùng.
Bảng giá tham khảo theo từng loại đá đang dùng phổ biến
Đây là khoảng giá mình và anh em trong xưởng vẫn dùng để trao đổi với gia chủ, tính theo mét khối thành phẩm đã gia công cơ bản. Giá tại từng xưởng sẽ chênh nhau chút ít tùy nguồn mỏ và thời điểm khai thác.
- Đá xanh Thanh Hóa (loại thường): 2 – 3 triệu đồng mỗi khối. Phổ biến nhất, dễ mua, độ bền tốt, màu xanh xám đều.
- Đá xanh rêu tự nhiên: 3 – 5 triệu đồng mỗi khối. Vân rêu loang tự nhiên, mỗi tấm một kiểu, được chuộng cho mộ hai mái.
- Đá xanh đen: 3,5 – 5,5 triệu đồng mỗi khối. Màu đậm, trang trọng, cứng hơn đá xanh thường nên khó chạm hơn.
- Đá ghép nguyên khối cao cấp: từ 5 triệu đồng trở lên mỗi khối. Ít mối nối, mặt đá liền lạc, thẩm mỹ và độ bền cao hơn hẳn.
Đá xanh đen đắt hơn đá xanh thường không phải vì màu đẹp hơn, mà vì nó cứng hơn. Cứng thì đục đẽo lâu hơn, đá mài mòn nhiều hơn, nên công thợ đội lên. Anh chị nào thích chữ khắc sắc nét, hoa văn mảnh thì nên cân nhắc, vì đá xanh thường khắc dễ hơn nhiều.
Còn đá xanh rêu thì đắt vì vân đẹp tự nhiên. Nhưng nói thật, vân rêu không đồng đều. Cùng một lô đá, tấm rêu dày, tấm rêu mỏng. Nếu anh chị cần cả ngôi mộ vân đều một kiểu, phải đặt xưởng chọn từ một mỏ, chờ lâu hơn và giá cao hơn mức thấp của khung.
Vì sao cùng gọi “đá xanh” mà mỗi nơi báo một giá khác
Chỗ này mình nói kỹ vì đây là chỗ gia chủ dễ bị hớ nhất. “Đá xanh” là cách gọi chung của dân nghề, không phải tên một loại đá duy nhất. Đá xanh Thanh Hóa, đá xanh Ninh Bình, đá xanh Hà Nam khác nhau về độ cứng, màu và độ hút nước.
Đá hút nước nhiều thì ngoài trời vài năm là ố, rêu bám, nhìn cũ nhanh. Đá cứng ít hút nước thì giữ được mặt đá lâu. Anh chị nên hỏi rõ mỏ đá chứ đừng chỉ nghe “đá xanh” rồi gật đầu.
Độ dày phiến cũng là biến số lớn. Cùng một khối đá, xưởng cắt thành phiến dày 6 phân thì được nhiều tấm, cắt dày 12 phân thì được ít tấm. Nhưng mặt đá dày dựng lên nhìn chắc chắn hơn, chịu mưa nắng tốt hơn. Nếu báo giá rẻ bất thường, mình nghi ngay phiến mỏng.
Một điều nữa ít ai để ý: khoảng cách vận chuyển. Một chuyến xe tải chở đá từ mỏ Thanh Hóa vào Hà Nam tốn kém hơn nhiều so với giao quanh vùng. Cùng một khối đá, giá tại mỏ và giá tại chân công trình có thể lệch nhau vài trăm nghìn. Đây là lý do giá đá xây mộ ở mỗi tỉnh lại khác nhau.
Anh chị muốn so sánh kỹ hơn giữa các dòng đá, có thể xem thêm bài loại đá nào tốt để xây mộ bền đẹp hợp phong thủy mà bên mình đã tổng hợp.
Mộ lớn, mộ nhỏ: số khối đá chênh nhau thế nào
Khi đã biết giá một khối, câu tiếp theo luôn là “vậy cái mộ của tôi cần mấy khối”. Con số này phụ thuộc kích thước khuôn viên và số hạng mục phụ. Mình bóc tách theo kinh nghiệm dựng thực tế như sau.
- Mộ đơn một mái, kích thước nhỏ gọn: khoảng 1-1,5 khối đá cho phần thân mộ, chưa kể bia.
- Mộ đơn hai mái có thành bao quanh: thường 1,8-2,5 khối, tùy độ dày thành và chiều dài mái.
- Mộ đôi nằm cạnh nhau: cộng thêm khoảng 60-80% so với mộ đơn cùng kiểu.
- Mộ gia tộc, có sân, bậc tam cấp, lan can: có khi cần 8-15 khối tùy quy mô.
Ngoài phần mộ chính còn một loạt hạng mục ăn thêm đá mà gia chủ hay quên. Cuốn thư trên bia, đôi lư hương đá đặt trước mộ, bậc tam cấp dẫn lên, hàng lan can bao quanh. Mỗi hạng mục là một cục đá riêng, tính riêng.
Mình có lần nhận dựng cho một gia đình ở vùng núi Hà Nam. Họ tính trước 3 khối cho phần mộ, tới lúc dựng xong phải mua thêm 1,2 khối nữa cho bậc tam cấp và lan can. Không ai sai, chỉ là lúc dự trù chưa bóc tách kỹ.
Lời khuyên của mình: yêu cầu đơn vị thi công ghi rõ số khối cho từng hạng mục, tách riêng phần mộ chính, phần bia, phần sân, phần cuốn thư. Khi có bảng bóc tách, anh chị đối chiếu được, cũng biết ngay khoản nào phình ra. Nếu muốn hình dung trước các kiểu dáng và cách chọn kích thước, nên đọc bài mộ đá trắng nguyên khối có bền không, so với đá ghép để nắm ưu nhược điểm từng loại trước khi chốt.
Những khoản đội giá mà gia chủ thường quên khi dự trù
Đây là phần mình muốn nói nhất, vì hầu như gia chủ nào cũng sốc khi hóa đơn cuối cao hơn con số ban đầu. Không phải xưởng “vẽ” thêm, mà là những khoản có thật nhưng ít ai hỏi trước.
Vận chuyển đá về tận nơi. Đá nặng, phải dùng xe tải. Nếu khu lăng mộ nằm trong ngõ nhỏ, xe lớn không vào được, phải chuyển sang xe nhỏ hoặc khuân bằng tay. Có gia đình phải thuê người gánh đá lên đồi, riêng khoản đó đã tốn thêm vài triệu.
Nhân công lắp dựng tại chỗ. Giá theo khối chỉ là giá đá nằm ở xưởng. Đội thợ ra tận nơi dựng mộ tính công theo ngày hoặc theo công trình. Công trình càng nhiều chi tiết, càng nhiều ngày. Nhà nào ở xa, đội thợ phải ở lại, tiền ăn ở tính vào nữa.
Gia công hoa văn và chữ khắc. Khắc tên, ngày tháng theo mẫu đơn giản thì rẻ. Nhưng nếu muốn chạm rồng, chạm hoa sen, khắc câu đối theo bút tích riêng thì giá khác hẳn. Đá càng cứng, chạm càng lâu, càng tốn công. Mình nhận khắc chữ trên đá xanh đen thường tính công gấp rưỡi so với đá xanh thường.
Nghiệm thu và hoàn thiện sau cùng. Đánh bóng mặt đá, xử lý mối nối, trét keo chống thấm. Nghe nhỏ nhưng cộng lại không ít. Nhiều nơi tính tách khoản này ra khỏi báo giá gốc. Anh chị phải hỏi ngay từ đầu xem giá đã gồm hoàn thiện chưa.
Có một khoản nữa ít người nghĩ tới là móng đá và nền mộ. Nền không vững thì dù đá đẹp cỡ nào, vài năm cũng nghiêng, nứt mối nối. Khoản này thường tính riêng vì liên quan tới đào đất và đổ bê tông lót.
Cách hỏi báo giá để không bị đội chi phí giữa chừng
Mình đứng ở phía người làm, nhưng vẫn khuyên anh chị hỏi cho chặt. Hỏi kỹ giúp cả hai bên, vì lúc dựng mới phát sinh thì mất lòng nhau.
Việc đầu tiên: đừng chỉ hỏi “giá đá bao nhiêu một khối”. Hỏi vậy là tự đưa mình vào thế thiếu thông tin. Hãy hỏi một câu trọn gói: trọn gói gồm những gì, vật liệu, vận chuyển, nhân công dựng, hoàn thiện cuối cùng đã tính chưa.
Việc thứ hai: hỏi rõ đơn giá đó áp cho loại đá nào. Cùng gọi “đá xanh” nhưng mỏ Thanh Hóa khác mỏ Ninh Bình. Anh chị nên hỏi cả độ dày phiến, vì đây là thông số quyết định độ bền mà lại hay bị bỏ qua.
Việc thứ ba, quan trọng nhất: yêu cầu xem mẫu đá thật hoặc công trình đã dựng trước đó. Xem ảnh qua điện thoại chưa đủ, vì màu đá lên ảnh sai lệch nhiều. Nếu có thể, xin địa chỉ một công trình đã làm gần đây để tới tận nơi nhìn.
Nếu anh chị đang ở giai đoạn tìm hiểu kiểu dáng, bên mình có bài hướng dẫn đá xanh rêu có mấy loại và cách chọn đúng công trình, đọc trước sẽ dễ hỏi hơn nhiều khi gọi cho xưởng.
Câu hỏi thường gặp về giá đá xây mộ
Một khối đá xanh dựng được bao nhiêu mét vuông mộ?
Không có con số cố định, nhưng mình thường ước lượng một khối đá xanh cắt phiến dày 8 phân dựng được khoảng 5-7 mét vuông mặt đá. Con số này thay đổi tùy độ dày phiến và kích thước tấm. Mộ càng nhiều chi tiết nhỏ, càng tốn đá vụn và tỷ lệ hao hụt càng cao.
Đá ghép và đá nguyên khối chênh giá nhiều không?
Chênh khá rõ. Đá ghép thường rẻ hơn, nhưng có nhiều mối nối, nhìn kém liền lạc và dễ thấm nước theo đường nối. Đá nguyên khối cao cấp từ 5 triệu đồng một khối trở lên, đắt hơn nhưng ít mối nối, bền hơn theo thời gian. Tùy ngân sách và mức độ cầu kỳ mà chọn.
Trả tiền theo khối hay theo trọn gói thì lợi hơn?
Theo mình, trọn gói vẫn dễ kiểm soát hơn. Trả theo khối thì gia chủ phải tự theo dõi số khối thực tế dùng, phải đối chiếu từng hạng mục, rất mệt. Trọn gói có con số chốt từ đầu, hai bên thống nhất rõ ràng, đỡ tranh cãi. Chỉ cần trong hợp đồng ghi rõ gồm những gì.
Đá xanh Thanh Hóa chở vào miền Nam giá có cao hơn nhiều?
Cao hơn đáng kể vì tiền vận chuyển đường dài. Cùng một khối, giá tại mỏ khác hẳn giá giao tận công trình ở xa. Nếu gia chủ ở miền Nam, nhiều khi dùng đá tại địa phương hợp lý hơn, miễn là đá đủ cứng và ít hút nước. Không nhất thiết cứ phải đá Thanh Hóa mới tốt.
Nên chọn đá theo phong thủy hay theo ngân sách trước?
Theo mình, nên cân ngân sách trước rồi mới chọn đá hợp phong thủy trong khung giá đó. Đá xanh rêu đẹp nhưng đắt, nếu ngân sách chưa tới thì đá xanh thường vẫn dựng được ngôi mộ bền đẹp. Màu đá hợp mệnh hay không cũng quan trọng, nhưng nền móng vững và mối nối kín còn quan trọng hơn. Mộ có đẹp cỡ nào mà nền yếu thì vài năm cũng xuống cấp.
Chốt lại một điều cho anh chị đang chuẩn bị: đừng chốt giá theo một con số mỗi khối nghe qua điện thoại. Hãy hỏi cho tới khi có bảng bóc tách từng hạng mục, có mẫu đá thật để nhìn, và có hợp đồng ghi rõ gồm vận chuyển, nhân công, hoàn thiện. Làm đủ ba việc đó, anh chị sẽ không bị sốc khi hóa đơn cuối cùng về. Mình làm nghề bao nhiêu năm, thấy gia chủ chuẩn bị kỹ luôn là người hài lòng nhất sau khi công trình hoàn tất. Muốn xem qua các mẫu đang được ưa chuộng để dễ hình dung, anh chị ghé tham khảo thêm tại cẩm nang nội thất và xây dựng cho phần nền móng, hoặc gợi ý nhà đẹp nếu muốn tham khảo thêm cách bố trí không gian ngoài trời.